Wat de klant nog betaalt, is de verkoopprijs min de waarde van zijn ingeruilde wagen min het voorschot dat hij al gaf. Verkoopt u een Golf voor 12 500 €, neemt u zijn Peugeot 206 over voor 2 500 € en betaalde hij 1 000 € voorschot, dan blijft er 9 000 € te betalen. De inruil betaalt een deel van de prijs, maar verlaagt die prijs niet: de btw op de marge van de Golf berekent u dus op 12 500 €.
Hoe het er aan de kant van de koper uitziet, leest u in tweedehands auto kopen bij een garage of bij een particulier.
Hoeveel moet de klant na de inruil nog betalen?
We nemen het voorbeeld dat in onze hele reeks over de margeregeling terugkomt. U kocht een Golf voor 9 000 € van een particulier. U verkoopt hem voor 12 500 € aan een particuliere klant. Die klant ruilt zijn Peugeot 206 in, u neemt hem over voor 2 500 €, en bij de ondertekening betaalde hij al 1 000 € voorschot.
Het saldo rekent u in deze volgorde uit:
- Verkoopprijs van de Golf: 12 500 €.
- Min de inruil van de Peugeot: 12 500 min 2 500 = 10 000 €.
- Min het ontvangen voorschot: 10 000 min 1 000 = 9 000 €.
- Te betalen bij de levering: 9 000 €.
De klant betaalt de Golf dus met drie dingen: zijn Peugeot (2 500 €), zijn voorschot (1 000 €) en een laatste betaling (9 000 €). Samen is dat 12 500 €, de prijs van de Golf.
Verlaagt de inruil de verkoopprijs van de wagen?
Nee, en daar loopt de berekening vaak mis. Volgens artikel 26, § 1 van het btw-wetboek wordt de btw berekend op alles wat de leverancier als tegenprestatie verkrijgt of moet verkrijgen van wie de goederen ontvangt, of van een derde (gecoördineerde tekst, FOD Financiën). De Peugeot hoort bij die tegenprestatie: de klant geeft hem u in ruil voor de Golf, net zoals hij u geld geeft.
Artikel 33, § 3 van hetzelfde wetboek regelt precies dit geval. Bij een ruil, en meer algemeen als de tegenprestatie niet alleen uit een geldsom bestaat, telt die prestatie voor de berekening van de btw mee aan haar normale waarde. De ingeruilde wagen telt dus mee in de prijs, voor wat hij waard is.
Artikel 28 somt op wat niet tot de maatstaf van heffing behoort: kortingen voor contante betaling, prijsverminderingen die de medecontractant verwerft, verwijlintresten, bepaalde verpakkingen, uitgaven gedaan in naam en voor rekening van de klant, en de btw zelf. De inruil van een voertuig staat daar niet bij. Hij blijft een manier om de prijs te betalen.
Op welk bedrag berekent u de btw op de marge?
Op 12 500 €. Het koninklijk besluit nr. 53, artikel 2 (verzameling van de btw-KB's), bepaalt de marge als verkoopprijs min aankoopprijs. De verkoopprijs is daar alles wat de wederverkoper als tegenprestatie verkrijgt of moet verkrijgen van de koper of van een derde. Met de Peugeot erbij krijgt u 12 500 € voor de Golf.
De btw op de marge is marge × 21/121, volgens het officiële document over e-facturatie « Régimes TVA particuliers et Tax Category Codes en Belgique » (FOD BOSA en FOD Financiën, februari 2026):
- marge op de Golf: 12 500 min 9 000 = 3 500 €
- btw op de marge: 3 500 × 21/121 = 607,44 €
- marge na btw: 3 500 min 607,44 = 2 892,56 €
Waarom het 21/121 is en geen 21 %, leest u in het rekenvoorbeeld van de btw op de marge.
Wat als u de inruil van de prijs aftrekt?
De fout is de Golf behandelen alsof hij voor 10 000 € verkocht is, omdat de klant "maar" 10 000 € in geld betaalt. De marge zakt dan naar 1 000 € en de btw naar 173,55 €.
| Lijn | Juiste berekening | Inruil van de prijs afgetrokken (fout) |
|---|---|---|
| Verkoopprijs van de Golf | 12 500 € | 10 000 € |
| Aankoopprijs van de Golf | 9 000 € | 9 000 € |
| Marge | 3 500 € | 1 000 € |
| Btw op de marge (× 21/121) | 607,44 € | 173,55 € |
| Resterend saldo voor de klant | 9 000 € | 9 000 € |
De klant betaalt in beide kolommen hetzelfde. Alleen de btw verschilt: rechts geeft u op één wagen 433,89 € btw te weinig aan, terwijl de Peugeot wel degelijk deel uitmaakt van wat u voor de Golf kreeg.
Uw voorraad, verkopen en facturen op één plek
Karbill, de beheersoftware voor handelaars in tweedehandswagens in België.
Wat gebeurt er met de ingeruilde wagen in uw stock?
De Peugeot komt in uw stock met een aankoopprijs van 2 500 €. Het KB nr. 53 bepaalt de aankoopprijs als alles wat uw leverancier als tegenprestatie van u verkrijgt of moet verkrijgen. Uw leverancier is hier de klant, en wat hij voor zijn Peugeot van u krijgt, is de 2 500 € die van zijn saldo afgaat.
Verkoopt u de Peugeot later onder de margeregeling, dan vertrekt de berekening van die 2 500 €. Verkoopt u hem voor 4 000 €, dan is de marge 1 500 € en de btw op de marge 1 500 × 21/121 = 260,33 €.
Is de klant die zijn wagen inruilt een particulier, dan geeft u hem een aankoopborderel, zoals bij elke aankoop van een particulier (FOD Financiën, margeregeling). Op het borderel staat de inruilprijs: 2 500 €. Wat er verder op moet, leest u in het aankoopborderel voor een wagen van een particulier.
Mag u de inruilprijs vrij kiezen?
De wet telt de ingeruilde wagen mee aan zijn normale waarde (artikel 33, § 3 van het btw-wetboek). De inruilprijs moet dus overeenkomen met wat de Peugeot werkelijk waard is. Hetzelfde bedrag wordt bovendien zijn aankoopprijs in uw stock en de basis van zijn latere marge.
Hoe toont u die berekening aan de klant?
De klant wil zien waar die 9 000 € vandaan komt. Een bestelbon met de prijs van de Golf, de inruil en het voorschot op aparte lijnen beantwoordt die vraag voor hij ze stelt, en de volledige verkoopprijs blijft zichtbaar.
In Karbill maakt u een Nieuwe Bestelbon voor de Golf van 12 500 €. Onder "Inruil voertuig" klikt u op "Inruil toevoegen", vult u de Peugeot in en zet u de Inruilprijs op 2 500 €. Bij "Ontvangen voorschot" komt de 1 000 € die u al kreeg. De bestelbon rekent het "Resterend saldo" uit: 9 000 €. De klant krijgt hem via een link en tekent op zijn telefoon.
Het voorschot is beschikbaar vanaf het Basis-plan. Het gratis plan dekt 5 wagens, zonder bankkaart. Alles staat op de pagina Karbill voor handelaars.
Veelgestelde vragen
Betaalt de klant door de inruil minder btw?
Nee. De inruil verandert wat hij u in geld betaalt (9 000 € in plaats van 10 000 €), niet de prijs van de Golf. De btw op de marge die u afdraagt, blijft berekend op 12 500 €.
Verandert het voorschot de marge?
Nee. Het voorschot is een deel van de 12 500 € die de klant voor de Golf betaalt, alleen vroeger betaald. De marge blijft 12 500 min 9 000 = 3 500 €.
Hebt u een document nodig voor de ingeruilde wagen?
Als de klant een particulier is, ja: u geeft hem een aankoopborderel voor de Peugeot, met de inruilprijs van 2 500 €.
Tegen welke prijs komt de ingeruilde wagen in de stock?
Tegen de inruilprijs, 2 500 € in het voorbeeld. Dat is zijn aankoopprijs voor de berekening van de marge als u hem doorverkoopt.